Artykuły

Depresja – nie bez powodu nazywana „chorobą naszych czasów”. Szacuje się, że cierpi na nią około 300 milionów ludzi na całym świecie i dotyka ona zwłaszcza kobiet. Twórcy seriali czerpią materiał z codzienności, nic więc dziwnego, że w produkcjach przewijają się wątki dotyczące depresji.

Obraz depresji w serialach wciąż się zmienia – przedstawiane są różne formy tej choroby psychicznej, co sprawia, że przestajemy patrzeć na nią tylko przez pryzmat stereotypów. Depresja może przebiegać u każdego inaczej i kluczem do pomocy takiej osobie jest próba zrozumienia tego, co przeżywa.

Jednym z przełomowych momentów w portretowaniu depresji był obraz zmagającej się z nią Gretchen Cutler z serialu „You're the worst”. Bohaterka spędza mnóstwo czasu wręcz niezdolna do czynności życiowych. Obraz choroby Gretchen był na tyle dominujący, że obsada serialu ochrzciła depresję kobiety mianem „piątego bohatera”.

depresja, seriale, serialomaniak,you're the worst, gretchen

Po prostu się uśmiechnij!

Nie. To tak nie działa. Depresja dla wielu osób staje się powodem do wstydu, przez co nie chcą sięgnąć po pomoc. Boimy się usłyszeć „Hej, przecież masz świetne życie!”. Stajemy się bezsilni i czujemy się jeszcze gorzej, mamy wrażenie, że jesteśmy roszczeniowi oraz nie doceniamy tego, co mamy – to wszystko świetnie ukazał serial „One Day at a Time”.

Produkcja to gatunkowo lekka komedia, jednak wielokrotnie porusza ważne dla społeczeństwa tematy – i to w naprawdę mądry oraz trafny sposób. W serialu „One Day at a Time” dokładnie z tym boryka się Penelope. Kobieta wychowuje dzieci z pomocą matki, ma stresującą pracę i dodatkowo przeszła Zespół stresu pourazowego związany ze służbą wojskową.

Postać Penelope prezentuje wiele symptomów depresji – problemy ze snem i apetytem, brak chęci do czegokolwiek, poczucie beznadziei i bezsilności oraz wyżej wspomniany wstyd. Dodatkowym problemem jest matka kobiety, Linda, dla której antydepresanty to bezużyteczny wynalazek. Bo kubańskie kobiety muszą być silne, a w ich życiu nie ma miejsca na takie „fanaberie” jak depresja. „One Day at a Time” w świetny sposób portretuje zarówno chorobę, jak i reakcje otoczenia. Ukazuje jak istotne jest zdanie sobie sprawy z choroby, a także wsparcie oraz zrozumienie ze strony postronnych.

13 reasons why, hannah, depresja, seriale, serial

Przeciwieństwem jest ukazanie depresji w popularnym serialu na podstawie powieści Jaya Ashera – „13 Reasons Why”. Choroba jest tam wręcz w pewien sposób gloryfikowana, a samobójcza śmierć nastolatki dała złudne poczucie tego, że jest to jedyne wyjście z sytuacji. Pierwszy sezon serialu ukazał próbę sięgnięcia po pomoc, jednak w taki sposób, który mógł skutecznie zniechęcić wielu młodych ludzi z podobnymi problemami do przyznania się i poproszenia o poradę. W maju tego roku magazyn Self poprosił siedmiu specjalistów od zdrowia psychicznego, by wypowiedzieli się na temat błędów popełnionych w serialu. Stwierdzili zgodnie – producenci stracili szansę na poruszenie problemu od właściwej strony, która faktycznie mogłaby komuś pomóc, zamiast pogłębiać stereotypowe myślenie i zniechęcić do szukania pomocy.

Sitcom z nutą goryczy

Jenny Jaff, redaktorka portalu Vulture, w artykule z 2015 roku po raz pierwszy użyła słowa „sadcom”. Mowa tutaj o produkcjach telewizyjnych z kategorii komedii, sitcomów, które wykorzystują także tragiczne i poważne motywy – takie jak depresja. Najczęściej podawanym przykładem takiego serialu jest „BoJack Horseman”.

„BoJack Horseman” udowadnia, że wszelkie dobra osobiste, pieniądze, sława – to marne narzędzia w walce z problemami psychicznymi. Główny bohater szuka czegoś, co pozwoli mu nareszcie coś poczuć. Obraz depresji w serialu jest surowy i nieprzekoloryzowany – ukazuje, że choroba wpływa nie tylko na życie osoby nią dotkniętą, ale także jej bliskich.

Egzystencja staje się nie do zniesienia, bo jak można czerpać radość z życia, kiedy nie czuje się niczego? Pustka wypełniająca serce bohatera jest wręcz rozdzierająca. Depresja to coś więcej niż „bycie smutnym” i to właśnie możemy zaobserwować w „BoJack Horseman”. Nic dziwnego, że po premierze kreskówki twórcy zaczęli dostawać wiadomości od fanów borykających się z depresją – którzy poczuli się po raz pierwszy zrozumieni.

rick,morty, depresja, seriale

Wśród fanowskich teorii na temat „Ricka i Morty'ego” jedną z najbardziej popularnych jest ta mówiąca o depresji Ricka. Podobnie jak Penelope z „One Day at Time” mężczyzna wykazuje większość symptomów depresji – powtarzające się myśli, zaburzenia snu, izolacja od społeczeństwa, utrata motywacji oraz próba samobójcza w drugim sezonie produkcji. Dodatkowo Rick to alkoholik, starający się zatopić smutki w procentach. Podobnie jak BoJack, szuka „złotego środka”. Bohater jest świadomy swojej inteligencji oraz rozległości świata – jego wynalazki i eksperymenty stają się wręcz źródłem obsesji. Niezrozumiany przez większość społeczeństwa, szuka pocieszenia w odkrywaniu tajemnic wszechświata oraz spędzaniu czasu z wnukiem.

„Crazy Ex-Girlfriend” to z pozoru pełna humoru opowieść – pod kolorową powierzchnią kryje się jednak historia o kobiecie z problemami psychicznymi. Lęk społeczny, depresja, choroba dwubiegunowa – wszystko spowodowane osobistymi kłopotami i zawirowaniami. W odcinku „I Have to Get Out” poruszony zostaje temat antydepresantów i tego, że nie są one niczym wyjątkowym. W dzisiejszym świecie zażywa je wielu ludzi – piosenka „Antidepressants Are So Not a Big Deal” ukazuje, że człowiek nie powinien się wstydzić zażywania leków, które mogą mu pomóc.

Zabijając myśli

Patrick Merle, tytułowy bohater serialu Showtime. Powstał na podstawie powieści i ukazał inne oblicze depresji, a raczej sposoby, w jaki niektórzy starają się z nią radzić. Patrick Merlorse z pozoru wiedzie idealne życie, jednak pod maską bogatego człowieka kryje się mężczyzna z problemami, którego jedyną metodą walki staje się powolne zabijanie własnego organizmu. Narkotyki pozwalają mu na chwilowe zapomnienie o traumie, jaką przeżył w dzieciństwie.

effie, skins, depresja, addiction, seriale

Uzależnienie jako objaw depresji zostało ukazane także w serialu „Skins” – jedna z głównych postaci, Effy, łyka proszki jak cukierki, próbując poradzić sobie z rzeczywistością. Na pierwszy rzut oka wydaje się, że robi to jedynie dla zabawy, w ramach młodzieńczego buntu – prawda jest jednak inna. Dziewczyna nie odczuwa radości z życia, nie widzi dookoła siebie nic, co sprawiałoby jej radość. Pragnie poczuć i drogą do tego stały się narkotyki.

Istnieje oczywiście mnóstwo innych produkcji, poruszających problem depresji – „This is Us”, „Euphoria”, „Mr Robot” czy „Dr House” Kluczem do pomocy osobom z depresją z pewnością jest zrozumienie i porzucenie stereotypowego myślenia na temat tej choroby. Ważne jest, by szerzyć świadomość na jej temat – a jednym ze sposobów jest właśnie wplatanie tego wątku w serialową historię.

Komentarze

Zaloguj się, aby dodać komentarz.

Powiązane

Seriale

BoJack Horseman

Animacja dla dorosłych. Fabuła skupia się na dawnej telewizyjnej gwieździe, alkoholiku człowieku-koniu BoJacku Horsemanie, który za wszelką cenę próbuje ratować …


Crazy Ex-Girlfriend

Rebecca Bunch prowadzi nudne życie, pracując w renomowanej kancelarii. Pewnego dnia rzuca wszystko i wyjeżdża do West Covina w Kalifornii, gdzie jako główny cel …



Skins

Serial porusza problemy nastoletniego życia, takie jak nadużywanie alkoholu, branie narkotyków, sypianie z niewłaściwymi osobami i choroby psychiczne. Głównymi …


One Day at a Time

Fabuła śledzi losy kubańsko-amerykańskiej rodziny. Świeżo rozwiedziona Penelopie Alvarez, która niedawno wróciła z wojska, z pomocą staroświeckiej matki stara się …


Patrick Melrose

Patrick Melrose to bogaty playboy z wysoko postawionego domu. Jednak dzieciństwo z agresywnym ojcem i matką-narkomanką zaowocowało w licznych traumach, które teraz …


Rick and Morty

Rick Sanchez, uzależniony od alkoholu naukowiec, wciąga w swoje szalone przygody Morty'ego, bardzo niepewnego siebie wnuka. Razem podróżują po innych galaktykach, …


13 Reasons Why

Kiedy Clay Jensen znajduje pod drzwiami swojego domu tajemnicze pudełko z kasetami, jego życie zmienia się o sto osiemdziesiąt stopni. Okazuje się, że kasety nagrała …