Artykuły

Rekwizyt. Mała rzecz. Fragment scenografii. Zwykle nie zastanawiamy się nad jego rolą w serialu. Częściej zwracamy uwagę na muzykę, oświetlenie i kadrowanie obrazu. Znaczenie rekwizytu wydaje się być znacznie większe w teatrze niż w dziele filmowym. Jego głównym zadaniem jest kreowanie rzeczywistości. Rekwizyty mogą współtworzyć klimat utworu i przyczyniać się do budowania relacji między bohaterem a otoczeniem. Czy zasady te sprawdzają się także w przypadku serialu?

A teraz małe ćwiczenie. Jaki rekwizyt widziany w serialu przychodzi wam na myśl? Moim pierwszym wyborem było jedzenie i wszelkie przedmioty z nim związane oraz mebel. Być może byłam głodna, być może zmęczona, bo wpadła mi do głowy kawa i kanapa z „Friends”. O jak kiedyś marzyłam o tym, żeby zasiąść wraz z bohaterami tego serialu i napić się kawy! Mebel ten stał się tak kultowy, że podczas obchodzenia 20. rocznicy produkcji, jego fani mogli zasiąść w przestrzeni kawiarni w Warszawie (ul. Marszałkowska 76) na replice i poczuć się jak serialowi przyjaciele. Oryginalna, pomarańczowa kanapa stała w kawiarni Central Perk. Natomiast wspomniany już kubek kawy pojawia się w wielu produkcjach, zwłaszcza tych o policjantach czy agentach.

Przez żołądek do serca

Drugie moje skojarzenie to słodycze. I tym razem jako pierwsi przyszli mi do głowy policjanci i ich ulubiona przekąska, czyli pączek, koniecznie z dziurką. Nie wiem, co takiego jest w tych pączkach, ale przyciągają stróżów prawa jak magnes. W serialu „The Umbrela Academy” jeden z agentów – Hazel, zakochuje się nawet w kobiecie zajmującej się ich wyrabianiem i postanawia rzucić swój fach, by związać się z nią na zawsze. Te kultowe słodkości pojawiają się również w niemniej kultowej produkcji „Twin Peaks”. Agent Dale Cooper to zresztą straszny łasuch. Nie wystarczały mu same pączki. Cooper popijał „damn good coffee” zajadając się plackiem wiśniowym w „Double R Dinner”, spoglądając w oczy Shelly albo Normy i rozwiązując trapiące go zagadki. Za jego sprawą placek wiśniowy stał się tak popularny, że w sieci znajdziecie setki przepisów próbujących go odtworzyć. Przywołując ten serial nie sposób nie wspomnieć o jednym z najciekawszych i najbardziej tajemniczych rekwizytów w historii serialu, czyli o pieńku. Pieniek to po prostu kawałek drewna noszony przez jedną z mieszkanek miasteczka. Przekazywał on enigmatyczne informacje ze świata na pogranicza jawy i snu. Był tak samo ważny jak pozostali, ludzcy bohaterowie.

Tajemnicze artefakty

I tak dzięki pieńkowi możemy przejść gładko do rodzaju seriali, w których rekwizyty mają największe znaczenie. Właściwie powinniśmy nazwać je artefaktami, czyli sztucznie wytworzonymi przedmiotami mającymi cudowne i nadnaturalne właściwości. Sięgając pamięcią daleko wstecz, pojawia się przedmiot rozpalający mój dziecięcy umysł, czyli pierścień z serialu „Arabela”. Któż nie chciałby go mieć. Wystarczyło by właściciel pomyślał życzenie i przekręcił go na palcu. To nie był jedyny magiczny przedmiot należący bohaterów, ale widzowie właśnie jego najbardziej chcieli posiadać. Seriale science-fiction i fantasy aż roją od podobnych wynalazków. Część z nich ma kluczowe znaczenie dla fabuły. Tak jest choćby z wehikułami czasu. Maszyny te, zwykle przypominające skomplikowane mechanizmy zegarmistrzowskie, umożliwiają przemieszczanie się między liniami czasowymi, a nawet wielo-światami. Jeden z takich przedmiotów mogliśmy niedawno ogadać w serialu „Dark”. Tam też znajdziemy inny zwykły-niezwykły przedmiot. Książkę autorstwa H. G. Tannhausa będącą ilustracją paradoksu podróży w czasie (paradoks samoprzyspieszenia). Choć na pozór to rzecz jaką znamy z codziennego życia, to jej istnienie jest zagadkowe. Wędruje między różnymi liniami czasowymi, co sprawia wrażenie, jakby istniała od zawsze, a jednocześnie nigdy nie została tak naprawdę napisana.

Gra o rekwizyt

Inną kopalnią bardzo ciekawych rekwizytów jest hit HBO „Game of Thrones”. Warto zacząć od tego, że część z nich została wykonana w Polsce. Zajmowała się nimi firma z Wrocławia specjalizująca się w metaloplastyce. Wśród nich znalazła się między innymi złota ręka Jamiego Lannistera czy smocze jajo. Przedmioty mają w tym serialu ogromne znaczenie i pomagają zmieniać bieg wydarzeń. Warto tu wspomnieć choćby o sztylecie z valyriańskiej stali za pomocą którego Arya powaliła Nocnego Króla i zakończyła Wielką Wojnę. Broń ta rozpoczęła również Wojnę Pięciu Królów. Myślę, że to jeden z najważniejszych przedmiotów w historii seriali. 

Innym ciekawym przykładem rekwizytu mającego kluczowe znaczenie dla akcji serialu (choć już z innego gatunku) są kasety nagrane przez Hannah Baker. Wykorzystuje 13 z nich, by opowiedzieć o powodach, przez które targnęła się na swoje życie. Choć kasety to tylko przedmioty, to informacje, które zawierają, są siłą napędową produkcji.

Ach ta nostalgia...

Może być również i tak, że rekwizyty nie mają znaczącego wpływu na fabułę, ale stanowią o klimacie serialu. Widać to szczególnie w przypadku produkcji kładących nacisk na nostalgiczne wspomnienia z lat 80 i 90, których nie brakuje ostatnio w ofercie platform streamingowych. Najlepszym przykładem jest „Stranger Things” czy wspomniany już „Dark”. Zapewne niejedna osoba z łezką w oku wspomina gry RPG, rowery BMX czy krótkofalówki. Choć w Polsce większość używanych przez bohaterów gadżetów było jak na lekarstwo, to rozpoznajemy dużą cześćz nich i chętnie sięgamy do nich wspomnieniami.

Przerzucając się przyszłość jest chyba jeszcze ciekawiej. O zagrożeniach płynących z nowych technologii, a co za tym idzie nowych wynalazków, przekonuje nas antologia „Black Mirror”. Oczywiście to tylko rzeczy i to od nas zależy, jak je wykorzystamy. Intrygujące jest jednak to, jak działa w tym zakresie wyobraźnia twórców i czy ich przewidywania się spełnią.

Jak widac rekwizyty spełniaja różne zadania. Przybliżają nam świat bohaterów, budzą dobre skojarzenia, decydują o przebiegu fabuły, a nawet wygrywają wojny. Mogą pochodzić z naszej rzeczywistości, albo mieć fantastyczne pochodzenie. Wtedy przybliżają nam rzeczywistość wykreowaną przez twórców seriali. Są żródłem emocji i informacji.

Zastanawiając się nad tym, jaki rekwizyt pojawia się najczęściej na naszych ekranach, nie miałam żadnych wątpliwości. Telefon komórkowy. To świadectwo naszych czasów. Zdrady, intrygi, nowe i stare znajomości, szpiegowanie, flirtowanie. Wszystko to odbywa się za pomocą tego małego rekwizytu. Już nikt nie wyobraża sobie życia bez niego. Może i ty czytasz ten artykuł na telefonie?


 

Komentarze

Zaloguj się, aby dodać komentarz.

Powiązane

Seriale

Black Mirror

Serial ukazuje problemy społeczno-obyczajowe umiejscowione w różnych ramach czasowych. Posiadają one cechy fantastyczne, jednak zawsze mają odzwierciedlenie w rzeczywistości. …


Dark

Serial skupia się na zniknięciu dwójki dzieci w małym niemieckim miasteczku, w którym koncepcja czasu została wywrócona do góry nogami. Zagadką w tym przypadku …


Game of Thrones

Adaptacja sagi George'a R.R. Martina. Kilka rodzin szlacheckich walczy o panowanie nad ziemiami krainy Westeros. Spiski oraz zbrodnie są na porządku dziennym.


Friends

Akcja skupia się na losach szóstki przyjaciół wiodących życie w Nowym Jorku.


Stranger Things

Akcja serialu rozgrywa się w 1983 roku w stanie Indiana, USA. W spokojnej, podmiejskiej dzielnicy ginie chłopiec. Przyjaciele, rodzina i policja zaczynają poszukiwania, …


The Umbrella Academy

Serial bazujący na serii komiksów autorstwa Gerarda Waya i zilustrowanych przez Gabriela Bá. Historia opowiada o dysfunkcyjnej rodzinie superbohaterów, zmuszonych …


13 Reasons Why

Kiedy Clay Jensen znajduje pod drzwiami swojego domu tajemnicze pudełko z kasetami, jego życie zmienia się o sto osiemdziesiąt stopni. Okazuje się, że kasety nagrała …


Twin Peaks

W sennym i spokojnym miasteczku zostaje odnalezione ciało uczennicy, Laury Palmer.