Artykuły

Podróże w czasie od zawsze zaprzątały umysły ludzi. Motywacje, aby swobodnie poruszać się nie tylko w przestrzeni, ale także w czasie, mogą być bardzo różne. Począwszy od przeniesienia się w przyszłość i zbadania tego co nieznane, po możliwość cofnięcia się w przeszłość i naprawienia tego, co wydarzyć się nie powinno. Trudno się zatem dziwić, że po tak atrakcyjny temat sięgają także twórcy seriali. To, w jaki sposób wykorzystają ten motyw, zależy wyłącznie od ich wyobraźni. Póki co, podróże w czasie mieszczą się w strefie marzeń, trudno więc weryfikować ich naukowe podstawy przedstawione w serialach, choć większość z nich coraz częściej opiera się na dość prawdopodobnych założeniach.

Zaczynając ten artykuł, zapewne przydałoby się małe wprowadzenie naukowe. Nie jest to moja najmocniejsza strona, ale spróbuję. Choć przemieszczanie się w przeszłość i przyszłość nie jest nowym pomysłem, to najsilniejsze podstawy naukowe postawił pod nie Albert Einstein. Zaprzeczył on bowiem koncepcji czasu jako wartości stałej i udowadniał, że tempo upływu czasu jest zależne od materii i energii, zaś sam czas związany jest z przestrzenią, tworząc tzw. czasoprzestrzeń. Zatem teoria względności uwzględnia podróżowanie w czasie, podobnie jak tunele czasoprzestrzenne Kipa Thorne’ego, czy nieco młodszy model kosmologiczny Gödla. Zatem czasu nie musimy traktować w sposób liniowy. Codziennie podróżujemy do przyszłości. Uzyskawszy prędkość zbliżoną do szybkości poruszania się światła, możliwe byłoby znalezienie się tam wcześniej, niż normalnie (dzięki tzw. dylatacji czasu), bowiem im szybciej obiekt się porusza, tym wolniej płynie dla niego czas. Według tych teorii możliwe jest również skorzystanie ze skrótu między dwoma regionami czasoprzestrzeni, czy nawet innego wszechświata (tunel czasoprzestrzenny). Odkrycia te fascynują twórców fantastyki naukowej, jednocześnie popkultura zachęca naukowców do dalszych coraz śmielszych badań. 

Jednym z podstawowych problemów podróży jest „środek transportu”, który by to umożliwiał. Naukowcy podejrzewają istnienie tunelczasoprzestrzennych, działających jak most, choć bezpośrednich dowodów na to brak. Wielu twórców seriali decyduje się na rozwiązania bliskie odkryciom naukowym i powołuje w swoich produkcjach do istnienia wehikuły czasu. Obecnie głównym problemem jest źródło energii, które mogłoby napędzać takie machiny. Zatem w serialach zwykle pochodzą z czasów z lepiej niż obecnie rozwiniętą technologią („Continuum”, „Travelers”). Podróżowanie z szybkością zbliżoną do prędkości światła wymaga ogromnych wydatków energetycznych, ponieważ wraz z przyspieszeniem wzrasta masa ciała, a im ono cięższe, tym trudniej je wprawiać w ruch. Być może w przyszłości zostaną odkryte dużo silniejsze i bezpieczniejsze źródła energii. Obecnie szacuje się, że na taką podróż musiałaby zostać wydatkowana energia całej galaktyki! Tymczasem w serialu „Dark” do wędrowania w czasoprzestrzeni wykorzystywana jest energia atomowa pochodząca z elektrowni w Winden. Obecnie ta forma zasilania wehikułów czasu wydaje się najtańszą i najbardziej dostępną, choć zapewne z naukowego punktu widzenia niewystarczającą. „Dark” pełne jest artefaktów, teorii i zjawisk dotyczących podróży w czasie. Zwłaszcza drugi sezon szeroko omawia wszelkie problemy z nim związane, począwszy od technicznych, na filozoficznych skończywszy. 

Innym rozwiązaniem pozostaje… odrobina magii. Motyw ten jest wykorzystany w serialu łączącym w sobie elementy romansu, science fiction i produkcji historycznej pt. „Outlander”. Akcja dzieje się w dwóch przedziałach czasowych: latach czterdziestych XX i XVIII wieku. Młoda sanitariuszka wojenna Claire Randall podgląda z mężem tajemnicze, starożytne rytuały odprawiane wśród kamiennego kręgu, przez kobiety z pobliskiej wsi. Według lokalnych podań monolity zostały przyniesione przez celtyckich gigantów z Afryki. Para całą sytuację traktuje z przymrużeniem oka. Kobieta następnego dni rano powraca w to miejsce, by zerwać niezapominajki, który przykuły jej uwagę. Po dotknięciu jednego z bloków kamiennych emanujących niezwykłą energią, przenosi się wprost do ponurej Szkocji roku 1743. Claire nie ma na to wydarzenie żadnego wpływu i nie działa intencjonalnie. 

Pisząc o najciekawszych pomysłach podróży w czasie trudno nie wspomnieć o kulowym „Lost”. Choć nie jest to główny motyw przewodni, to mechanika przemieszczania się w przeszłość jest jedną z najbardziej intrygujących, jakie zobaczycie w serialach. W piątym sezonie bohaterowie cofają się do lat siedemdziesiątych XX wieku za sprawą… wyspy, którą zamieszkują. Ma ona niezwykłe właściwości, począwszy od mocy uleczania, po samodzielne przemieszczanie się, nie tylko w przestrzeni, ale też w czasie. Jest osadzona na potężnym polu elektromagnetycznym generującym jej tajemnicze i zaskakujące właściwości. Grupa rozbitków za sprawą jej energii dokonuje przeskoku w czasie, by znów powrócić do swojej rzeczywistości. 

Dla wielu fanów science-fiction i seriali najważniejszym podróżnikiem w czasie jest Doctor Who z produkcji o tym samym tytule. Serial nie mniej kultowy niż „Lost” zachwyca ludzi na całym świecie wielką pomysłowością i bezgraniczną wyobraźnią twórców. Tytułowy doktor przemieszczał się między czasami i przestrzeniami… policyjną budką telefoniczną. Ta niezwykła machina to tak naprawdę system TARDIS stworzona przez cywilizację „Władców Czasu”. Co ciekawe, to nie tyle zwykły sprzęt, co żywa istota, którą się hoduje, a nie buduje. TARDIS Doktora jest modelem przestarzałym „typ 40, model 1”. Ich zastosowanie jest różnorodne, począwszy od podróży, a skończywszy na telepatycznym porozumieniu się. 

Główną osią wydarzeń w przypadku większości seriali zawierających motyw cofania się w czasie, jest ocalenie mieszkańców ziemi przed katastrofą. Wybraniec zostaje odesłany do przeszłości po to, żeby zażegnać jakiś totalny kataklizm. Tak dzieje się w przypadku serialu „Continuum”, „12 Monkeys” czy „Travelers”. Zwykle bohaterowie tych seriali żyją w dystopijnych rzeczywistościach, stworzonych w wyniku wydarzeń, których można było uniknąć. To dość wyświechtany pomysł i pomimo coraz to nowszych koncepcji rozwijających ten temat, to nieco sztampowe podejście. Schemat ten łamie jedna z nowszych produkcji Netflixa „Russian Doll”. W tym przypadku główna bohaterka nie ratuje ludzkości, ale … swoją duszę. Nadia obchodzi urodziny w gronie znajomych, jednak ich zakończenie jest dla niej tragicznie. Umiera po to, aby następnego dnia rano wrócić do żywych i przeżyć tę sytuację jeszcze raz. Dzień powtarza się od nowa i od nowa, aby ostatecznie Nadia miała okazję naprawić błędy w swoim życiu osobistym. Jest zamknięta w pętli czasowej mającej określony cel. Zakończy się dopiero wtedy, kiedy zrozumie swoje złe postępowanie i naprawi je. 

Czas. Czym jest? Jak jest jego natura? Według współczesnej fizyki to jeden z czterech wymiarów. Na co dzień bardziej myślimy o tym, że ciągle nam ucieka i wciąż go za mało. On płynie nieubłaganie i sprawia, że z dnia na dzień stajemy się coraz starsi. Nie można go kupić, nie można pożyczyć czy oszczędzić „na później”. Dlatego podróżowanie w czasie to tak bardzo nęcący pomysł i dlatego tak bardzo lubimy seriale na ten temat.

Komentarze

Zaloguj się, aby dodać komentarz.

Powiązane

Seriale

Outlander

Pielęgniarka Claire Randall w tajemniczych okolicznościach przenosi się z 1945 do 1743 roku. Kiedy poślubia dzielnego Szkota, Jamiego Frasera, jej serce zostaje …


Lost

Życie garstki ludzi diametralnie się zmienia, gdy ich samolot rozbija się na tajemniczej wyspie leżącej na Pacyfiku. Od tej pory 48 cudem ocalałych rozbitków rozpoczyna …


Doctor Who

Rose Tyler pracuje w domu towarowym w Londynie. Prowadzi monotonne, przeciętne życie, do momentu, w którym manekiny sklepowe próbują ją zabić. Ratuje ją nieznajomy, …


Continuum

Kiedy grupa terrorystów ucieka przed zaplanowaną egzekucją w 2077 roku, cofając się w czasie do 2012 roku, podąża za nimi twarda policjantka, Kiera Cameron. Kobieta …


Travelers

Przyszłość. Bohaterami serialu są jedni z ostatnich reprezentantów ludzkiego gatunku na Ziemi. Znajdują oni sposób, by przenieść swoją świadomość do XXI wieku. …


Dark

Serial skupia się na zniknięciu dwójki dzieci w małym niemieckim miasteczku, w którym koncepcja czasu została wywrócona do góry nogami. Zagadką w tym przypadku …


Russian Doll

Serial opowiada losy kobiety, która niespodziewanie utknęła w tejemniczej pętli czasu. Nieustannie pojawia się na tej samej imprezie i ginie przy wyjściu z niej, …


Artykuły